به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «عصر همدان»، اسفندیار خزایی پیش از ظهر امروز در مراسم گرامیداشت ۲۵ اردیبهشت‌ماه، روز جهانی مرتع و عشایر، ضمن گرامیداشت یاد و خاطره شهدای انقلاب اسلامی، دفاع مقدس و شهدای جنگ‌های اخیر، اظهار کرد: امنیت زیستی و امنیت غذایی کشور در گرو حفاظت از آب، خاک و منابع طبیعی است و عشایر نقش بی‌بدیلی در این حوزه ایفا می‌کنند.

وی با قدردانی از حضور مسئولان، سران طوایف، عشایر و بانوان حاضر در این مراسم افزود: عشایر ایران به دلیل ساختار عرفی و سنتی خود، همواره از مهم‌ترین حافظان مراتع کشور بوده‌اند و مراتع درجه یک ایران عمدتاً در اختیار جوامع عشایری قرار دارد، زیرا آنان ارزش مرتع و طبیعت را به‌خوبی درک می‌کنند.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان با اشاره به تنوع اقلیمی کشور گفت: ایران با دارا بودن ۱۱ اقلیم از ۱۳ اقلیم جهان، به‌نوعی یک شبه‌قاره محسوب می‌شود و همین تنوع اقلیمی موجب شکل‌گیری ظرفیت‌های گسترده طبیعی در کشور شده است.

به گفته وی، استان همدان نیز در ناحیه اکولوژیکی ایران ـ آناتولی قرار دارد و بیش از یک‌هزار و ۶۵۸ گونه گیاهی در این استان شناسایی شده است.

خزایی با بیان اینکه بیش از ۵۵ سامان عرفی عشایری در استان فعال هستند، خاطرنشان کرد: عشایر طی هزاران سال با نظام کوچ، قشلاق، میان‌بند و ییلاق توانسته‌اند ضمن بهره‌برداری از طبیعت، حافظ آن نیز باشند و امروز دنیا به اهمیت این شیوه زندگی پی برده است.

وی آتش‌سوزی را بزرگ‌ترین تهدید جنگل‌ها و مراتع دانست و تصریح کرد: خوشبختانه در سامان‌های عشایری استان آتش‌سوزی‌های گسترده وجود ندارد، اما حتی تک‌گونه‌سوزی‌ها نیز نباید رخ دهد در همین راستا نخستین پایگاه اطفای حریق عشایری استان همدان امروز به بهره‌برداری رسید تا در صورت بروز حریق، اقدامات اولیه با سرعت بیشتری انجام شود.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان ادامه داد: تا نیروهای منابع طبیعی، جهاد کشاورزی، امور عشایر و مدیریت بحران به محل حادثه برسند، ممکن است چند ساعت زمان از دست برود، اما استقرار پایگاه‌های محلی اطفای حریق می‌تواند از گسترش خسارت جلوگیری کند.

وی با تأکید بر اهمیت حفظ آب و خاک برای نسل‌های آینده اظهار کرد: استفاده بی‌رویه از منابع آب زیرزمینی و آب‌های فسیلی تهدیدی جدی برای آینده کشور است و باید یاد بگیریم با تکیه بر نزولات آسمانی و مدیریت صحیح منابع طبیعی، امنیت غذایی را تأمین کنیم.

خزایی با اشاره به تغییرات اقلیمی افزود: ایران سرزمینی خشک و نیمه‌خشک است و ادامه برداشت بی‌رویه از سفره‌های زیرزمینی می‌تواند موجب افزایش شوری خاک و بروز مشکلات جدی برای نسل‌های آینده شود.

وی همچنین با اشاره به طرح کاشت یک میلیارد درخت گفت: هر درختی که در کشور کاشته می‌شود، یادآور ایثار شهدا و تلاشی برای حفظ سرزمین و بهبود شرایط زیست‌محیطی کشور است.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان ارزش مراتع را حتی فراتر از جنگل‌ها دانست و بیان کرد: جنگل‌ها ویترین منابع طبیعی هستند، اما مراتع بستر تنوع زیستی کشور به شمار می‌روند و تمامی گونه‌های گیاهی و جانوری در چرخه طبیعی و تنظیم اکوسیستم نقش دارند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود به نقش زنان عشایر اشاره کرد و گفت: بانوان عشایری مدیریت زندگی، دام، پوشش گیاهی و بسیاری از امور خانوار عشایری را بر عهده دارند و نقش آنان در حفظ منابع طبیعی بسیار برجسته است.

خزایی با بیان اینکه فرهنگ عشایری مبتنی بر احترام به بزرگ‌ترها و انسجام اجتماعی است، اظهار کرد: عرف و ساختار ایلی و طایفه‌ای در ایران تاریخی چند هزار ساله دارد و یکی از سرمایه‌های مهم اجتماعی کشور محسوب می‌شود.

وی در پایان تأکید کرد: منابع طبیعی متعلق به همه مردم و نسل‌های آینده است و همه ایرانیان حق دارند از زیبایی‌های طبیعت، جنگل‌ها و مراتع بهره‌مند شوند، بنابراین حفاظت از این سرمایه ملی وظیفه‌ای همگانی است.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان با اشاره به ضرورت مراقبت از تنوع زیستی استان، تاکید کرد که طبیعت با تمام زیبایی‌های گیاهی و گونه‌های چوبی خود، نیازمند حفاظت جدی است، افزود: اخیرأ نگرانی‌هایی در خصوص احتمال ورود گیاهان مخدر به حوزه‌های طبیعی مشاهده شده است. اگرچه بعید به نظر می‌رسد این اقدام در مناطق حفاظت‌شده به صورت گسترده رخ دهد، اما ما باید نسبت به این تهدیدهای بالقوه هوشیار باشیم تا از آلودگی زیستی طبیعت جلوگیری کنیم.

وی گفت: باید بدانیم که هرگونه دستکاری در خاک و برهم خوردن ساختار زمین، فرصتی برای استقرار گونه‌های «پیشگام» را فراهم می‌کند، این گیاهان با ایجاد سایه و تغییر شرایط محیطی، مسیر را برای ورود گونه‌های دیگر هموار می‌کنند.

خزایی با تاکید بر جنبه علمی این پدیده، افزود: گیاهان مخدر و گونه‌های مهاجم، دارای ویژگی آللوپات (Allelopathy) هستند. این گیاهان با ترشح مواد شیمیایی در خاک، رشد سایر گیاهان بومی را مهار کرده و اکوسیستم را به نفع خود تغییر می‌دهند. این فرآیند در واقع نوعی تخریب سازمان‌یافته طبیعت است که منجر به از بین رفتن تنوع زیستی می‌شود.

وی در پایان با بیان اینکه این آسیب‌های زیست‌محیطی تنها محدود به طبیعت نیست، بلکه با ویرانی اکوسیستم، سلامت انسان‌ها و امنیت نسل‌های آینده را نیز به مخاطره می‌اندازد، تاکید کرد: حفاظت از زیبایی و سلامت طبیعت، وظیفه‌ای است که نباید از آن غافل شد.

انتهای خبر/