کارشناس مردم‌شناسی میراث فرهنگی استان همدان:

آیین های عزاداری حسینی در دارالمومنین همدان

کارشناس مردم‌شناسی میراث فرهنگی استان همدان با اشاره به آئین عزاداری و مراسمات در همدان بیان کرد: در همدان اوج عزاداری روز عاشورا است و در قدیم هیئت های حسینیه ها و مساجد به هیئت جولان می رفتند و در آنجا عزاداری می‌کردند.

فریبا نعمتی در گفتگو با پایگاه خبری تحلیلی عصر همدان؛ با بیان اینکه آیین ها و مراسمات سنتی عزاداری همیشه در روستاها بیشتر از شهر بوده اظهار داشت: در قدیم این مراسمات را در روستاها به صورت خودجوش انجام می دادند و در شهر این آیین ها بیشتر سازماندهی می شد.

وی افزود: با شروع محرم مردم مساجد و حسینیه ها را سیاه پوش و علم ها را درمی‌آودرند و این آیین ها کم کم به نقاط شهری نیز سرایت کرد.

کارشناس مردم‌شناسی میراث فرهنگی استان همدان با بیان اینکه مردم در محرم از قم برای روضه خواندن روحانی می آورند تاکید کرد: این روحانی در مساجد درباره محرم و عاشورا صحبت می کند و هر محله و منطقه‌ای هیئت خاص خود را دارد.

نعمتی در ادامه خاطرنشان کرد: این هیئت ها، مراسم سینه زنی و مداحی را انجام می‌دهند و از روز صبح تاسوعا که خیلی اهمیت دارد هیئت عزاداری راه می اندازند و سینه زنی و زنجیرزنی دارند.

وی با بیان اینکه هیئت ها به سمت امامزاده حرکت می‌کردند و در قدیم به هر خانه ای که می رسیدند نذری ها را پخش می‌کردند گفت: نذری ها بیشتر گوشت بود اما بعد ها برنج و قیمه هم اضافه شد.

کارشناس مردم‌شناسی میراث فرهنگی استان همدان با اشاره به اینکه روز عاشورا اوج عزاداری مردم همدان است عنوان کرد: پس از برگزاری مراسم های خاص روز عاشورا  در شام غریبان برای همدردی با اسیران شمع روشن می کنند و حالت حزن و اندوه کل فضای هئیات را هم فرا می‌گیرد.

نعمتی در ادامه افزود: در روستاها و مناطق هر هیئتی علم خاص خود را دارد و زمانی که این هیئت ها به هم می‌رسیدند با علم هایشان به یکدیگر سلام می دادند.

وی با اشاره به آئین عزاداری و مراسمات در همدان بیان کرد: در همدان اوج عزاداری روز عاشورا است و در قدیم هیئت های حسینیه ها و مساجد هم به هیئت جولان می رفتند و آنجا عزاداری می‌کردند.

کارشناس مردم‌شناسی میراث فرهنگی استان همدان با بیان اینکه مردم در این مراسم گلاب می پاشیدند افزود: جدا از اینکه اسم هیئت مطرح باشد همه در جولان جمع می شدند و همه اختلافات رنگ می باخت و همه افراد یکدل می شدند.

نعمتی با بیان اینکه آخرین عزاداری روز سوم امام حسین ع است تاکید کرد: در روز سوم هیئت های عزاداری در امامزاده یحیی جمع می شوند و مراسم در آنجا برگزار می شود.

وی ادامه داد: در روز سوم از نمادهای عاشورا هم استفاده می کنند بطور مثال از اسب و شتر و بارگاه درست می کنند و به پای اسیران زنجیر می زنند و امام سجاد ع را اسیری که سوار بر اسب است نشان می دهند.

کارشناس مردم‌شناسی میراث فرهنگی استان همدان با بیان اینکه بزرگترین عزاداری روز سوم را هیئت امامزاده یحیی دارد یادآور شد: در روستاها قبل از شروع محرم هیئت ها، تعزیه یا شبیه خوانی دارند و گروه مخالف و موافق یا افراد به یزیدی و امام حسینی تقسیم می‌شدند که یزیدیان با لباس قرمز امام حسینی ها با لباس سفید برای مردم تعزیه اجرا می کردند که اسب می آوردند، چکمه های رزمی می پوشیدند و خیمه به پا و صحنه نمادین کربلا را بازگو می‌کردند.

وی با بیان اینکه در روز تاسوعا و عاشورا خیمه ها را نیز آتش می زنند و مردم هم با ذکر مصیبت گریه و عزاداری می‌کنند تاکید کرد: تعزیه خوانی و یا شبیه خوانی بر مردم تأثیر زیادی می گذارد.

کارشناس مردم‌شناسی میراث فرهنگی استان همدان ادامه داد: در ماه محرم پرده های عاشورا را در قهوه خانه ها اجرا و در پرده خوانی ها وقایع کربلا را صحنه‌آرایی می‌کردند.

نعمتی با اشاره به فعالیت و نذری دادن زنان گفت: زنان نیز سفره حضرت رقیه و حضرت ابوالفضل ع را برپا می کنند و برای حاجت روا شدن افراد دیگری نیز نذر می کنند که سفره پهن کنند.

وی با بیان اینکه این سفره های نذری علاوه بر کارکرد فرهنگی یک کارکرد مذهبی نیز داشت اظهار داشت: در همدان نیز مهمترین کار کردی که سفره نذری داشت همان کارکرد مذهبی بود.

کارشناس مردم‌شناسی میراث فرهنگی استان همدان در ادامه با اشاره به اینکه مهم‌ترین آیینی که بعنوان نماد عاشورا همواره مورد توجه قرار می گرفت اقامه نماز ظهر عاشورا است عنوان کرد: مهم ترین درس عاشورا این است که امام حسین ع حتی در آن شرایط نماز را به تاخیر نینداخت و اول وقت نماز را اقامه کرد.

نعمتی خاطر نشان کرد:در شام‌غریبان هم عزاداران برای همدردی با اسرا شمع روشن می کنند.

وی با بیان اینکه این آیین‌ها سال‌های سال با ما بوده‌اند تصریح کرد: مراسمات و آیین ها در نقاط روستایی بیش‌تر بوده چرا که تداخل فرهنگی اتفاق نیفتاده و پایبندی مردم به این سنت ها را بیشتر می توان دید.

کارشناس مردم‌شناسی میراث فرهنگی استان همدان با بیان اینکه در روستاها عزاداران نسل به نسل آیین ها را از پدرانشان یاد می گرفتند و آن را نیز حفظ می کردند گفت: در شهر برخی چشم هم چشمی ها دیده می شود و برخی بدعت هایی در این مراسمات مشاهده می‌شود که باید این بدعت ها از ساحت عزاداری ها زدوده شود.

انتهای پیام/

آخرین مطالب