بیشترین بازدیدها

یادداشت

«وقف» راه‌گشا در نبرد اقتصادی

به گزارش عصر همدان، از ۱۵ تا ۲۴ آبان ماه به نام دهه وقف نامگذاری شده که خوشبختانه شاهد ثبت تعدادی زیادی وقف‌ جدید هستیم که این مهم نشان می‌دهد مردم متدین همدان به اهمیت مقوله «وقف» بیش از پیش پی برده‌اند.

تعداد وقف‌های «دهه وقف» امسال نسبت به مدت مشابه سال‌های گذشته بی‌سابقه بوده و این مهم به گفته برخی از کارشناسان از عوامل متعددی برمی‌گردد که حتما یکی از آنها فرهنگ‌سازی در این حوزه است.

در بسیاری از مواردی که نیاز به وقف جدید احساس می‌شود واقفان خیراندیش ورود کرده و اموال و دارایی خود را صرف آن می‌کنند که از آن میان می‌توان به وقف برای بیماران پروانه‌ای، ساخت خوابگاه دخترانه، ساخت بیمارستان و مدرسه، کمک به دانش‌آموزان و دانشجویان بی‌بضاعت، وقف برای امور علمی، روضه‌خوانی و برپایی مراسم‌های ولادت و شهادت اهل بیت(ع) اشاره کرد.

سال گذشته وقتی موضوع بیماران پروانه‌ای و مشکلات درمانی آنها در رسانه‌ها مطرح شد، آقا و خانمی به اداره اوقاف مراجعه کرده و عنوان کردند مادر مرحوم آنها منزل خود را وقف بیماران پروانه‌ای کرده است، این فردی که قبل از فوتش مشکلات بیماران پروانه‌ای را درک کرده و تصمیم می‌گیرد تا باقیات‌الصالحاتی برای خود برجای بگذارد؛ اتفاقی که نشان می‌دهد هنوز قلب‌ها برای هم می‌تپند.

همچنین سال گذشته واقف خیراندیشی یک واحد آپارتمان به ارزش ۱۰۰ میلیون تومان را در راستای مبارزه با استکبار جهانی به ویژه رژیم غاصب صهیونیستی و کمک به مردم مظلوم فلسطین وقف کرد و ثبت این نیت به عنوان نخستین وقف در حوزه استکبارستیزی در دارالمومنین و دارالمجاهدین همدان جالب بود و نشان از تغییر دیدگاه واقفان خیراندیش با توجه به اوضاع و شرایط روزگار را داشت.

اما وقف‌هایی که نشان از درک و توجه مردم نوعدوست همدان باشد به اینجا ختم نمی‌شود و در این سال شاهد وقفی می‌شویم که شاید کمی تعجب‌برانگیز باشد اما زوج جوانی منزلی را وقف می‌کنند و خود مستاجر می‌شوند، کاری که کمتر کسی انجام می‌دهد.

شاید درک این مسئله در این اوضاع و شرایط اقتصادی کمی عجیب به نظر برسد اما واقعیتی است تا کمی بیشتر اندیشه کنیم و کمتر از وضعیت اقتصادی موجود گلایه کنیم هرچند بهبود شرایط موجود اقتصادی حق تمام مردم است.

دو سال اخیر ۵۰ منزل مسکونی در شهرهای استان وقف‌ شده است

مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان همدان با بیان اینکه تعداد قابل توجهی وقف جدید طی دهه وقف ثبت شده که به نسبت دهه وقف سال‌های گذشته بی‌سابقه بوده است، اظهار کرد: وقتی حقیقت وقف برای مردم آشکار شود، عموم در این کار خیر وارد شده و بسیاری از مشکلات مردم حل می‌شود.

حجت‌الاسلام محمد کاروند با بیان اینکه مردم استان همدان از گذشته‌های دور به سنت حسنه وقف توجه داشته‌اند و به طوری که از زمان قاجاریه و صفویه به این موضوع در استان اهمیت داده شده است، گفت: امروز می‌بینیم جانباز ۵۰ درصدی به همراه همسرش منزل خود را برای حوزه علمیه نهاوند وقف می‌کند، منزلی که یک‌‌میلیارد تومان ارزش دارد در حوزه دین و علم وقف می‌شود.

وی با اشاره به اینکه در دهه وقف شاهد وقف خانه عالم به همراه ۳ هزار و ۵۰۰ متر زمین زارعی برای حوزه علمیه برادران نهاوند بودیم، افزود: خوشبختانه سطح آگاهی مردم در حوزه وقف بالا رفته و طی دو سال اخیر وقف منزل مسکونی جزو پروقفترین‌ها بوده است.

مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان همدان بیان کرد: دو سال اخیر بیش از ۵۰ منزل مسکونی در شهرهای استان وقف‌ شده و بسیاری از وقف‌ها در سال‌های اخیر به منازل مسکونی بازمی‌گردد.

وی با اشاره به اینکه زوجی منزل مسکونی خود را وقف کردند و اکنون مستاجرند، خاطرنشان کرد: این موضوع نشان می‌دهد این اشخاصی ارتباط خاصی را با خدای خود برقرار کرده‌اند که این کار بزرگ را انجام داده‌اند.

حجت‌الاسلام کاروند فرهنگسازی در حوزه وقف را لازم دانست و گفت: برای تعمیق فرهنگ‌سازی وقف، دستگاه‌های فرهنگی، رسانه‌ها و سایت‌ها به این موضوع بپردازند علاوه بر این علما و روحانیون نیز باید گسترش فرهنگ وقف را یکی از تکالیف خود بدانند و برای ترویج آن تلاش کنند.

عضو هیات علمی دانشگاه پیام نور همدان نیز با بیان اینکه وقف از لحاظ لغوی در یک معنی به معنای ایستادن یا نگه‌داشتن است، اظهار کرد: وقف به معنای ایستادن، از لحاظ شرعی و فقهی حبس مال به یک نحو و به جهت خاص است.

وقف یک ایثار و احسان دائمی است که متوقف نمی‌شود

حجت‌الاسلام مهدی جوادی با اشاره به اینکه وقف باز کردن راهی برای بهره‌برداری از یک کالا توسط یک گروه خاص به شمار می‌آید، خاطرنشان کرد: تسبیل منفعت یا تحبیس اصل مال از نظر شرعی جایگاه والایی دارد و خیلی از بزرگان این اقدام را به عنوان سنن معصومین برای خود در حد بضاعت لازم و ضروری می‌دانند.

وی با بیان اینکه انوار مقدس معصومین برخی از اموال خود را در مسیر حضرت حق و برای منافع عمومی جامعه وقف می‌کردند، افزود: آداب و شرایطی برای وقف وجود دارد که باید رعایت شود.

 عضو هیات علمی دانشگاه پیام نور همدان با اشاره به اینکه افراد را برای رعایت شرایط وقف به رساله‌های عملی تمام مراجع ارجاع می‌دهیم، خاطرنشان کرد: وقف می‌تواند فردی یا جمعی و گروهی باشد.

وی با بیان اینکه فرد می‌تواند یک یا چند مال از اموالش را وقف کند، افزود: گاهی فرد به تنهایی توان مالی ندارد اما می‌تواند با یک گروه چند نفره مثلاً خودرویی یا یا ملک و وسیله‌ای را بخرد و وقف کند.

جوادی با اشاره به اینکه وقف می‌تواند برای گروه خاص یا عموم مردم باشد، گفت: گاهی برای بیماران سرطانی، جانبازان، کودکان و… وقف می‌شود که برای عده‌ای خاص است اما گاهی اوقات برای عموم وقف صورت می‌گیرد که دیگر اشخاص مطرح نیست.

وی با بیان اینکه واقف باید از نظر شرعی و حقوقی رشید باشد و اصطلاحاً مهجور نبودن برای وقف لازم است، تصریح کرد: فردی که از نظر حقوقی و شرعی مجاز به تصرفات در حوزه اموال نیست نمی‌تواند وقف کند و  وقف به نوعی تصرف در مال است.

 عضو هیات علمی دانشگاه پیام نور همدان ادامه داد: مثلاً یک بچه هفت ساله یا یک مجنون به تنهایی مجاز به وقف کردن نیست چراکه به نحوی مهجور محسوب می‌شود.

وی با اشاره به اینکه وقتی کاربرد وقف در عرصه اجتماع را مشاهده می‌کنیم می‌بینیم عرصه بسیار خوبی برای مدیریت اقتصادی است، خاطرنشان کرد: اینکه انسانی یا گروهی از انسان‌ها خود را در قبال جامعه مکلف بدانند و در این مسیر ورود کنند که با اموال راهی را برای بهره‌مندی سایر انسان‌ها باز کنند این نوع وقف نوعی از ایثار و گذشت است.

جوادی افزود: خصوصیت دیگر وقف مادام‌العمری آن است زیرا مادامی که مال باقی است این احسان نیز جریان دارد و ایثار برای فرد لحاظ می‌شود.

وقف؛ ایثار و احسان دائمی

وی با اشاره به اینکه در ایثار یا زمان وجود دارد یا وجود ندارد اما در وقف زمان لحاظ نیست، تاکید کرد: کالایی که وقف می‌شود دیگر باز و آزاد نمی‌شود اما در ایثار ممکن است کالایی به فردی بدهید و دوباره او آن را برگرداند اما وقتی چیزی وقف می شود دیگر برنمی‌گردد و همچنان ایثارش ادامه دارد.

 عضو هیات علمی دانشگاه پیام نور همدان با تاکید به اینکه وقف یک ایثار و احسان دائمی است که دیگر متوقف نمی‌شود، افزود:‌ وقف باعث می‌شود افراد در قبال انسان‌ها و جامعه خود را مسؤول بدانند و اینکه بگوییم تمام اقدامات بر عهده حاکمیت و دولتمردان است ادعای درستی نیست.

 وی با اشاره به اینکه مسیر اجتماع زمانی هموار خواهد شد که حاکمیت در قبال جامعه خود را مسؤول بداند و فرد فرد مردم هم در قبال جامعه خود را مسؤول بدانند،گفت: وقف یکی از مصادیق مسؤولیت‌پذیری افراد نسبت به اموال در جامعه است.

جوادی ادامه داد: اگر می‌خواهیم بدانیم افراد جامعه‌ای مسؤولیت‌پذیر هستند یا خیر، می‌توان از میزان موقوفات نتیجه گرفت که مردم خود را در قبال اموال و امور اقتصادی مسؤول می‌دانند و قسمتی از بار بر دوش مردم و قسمتی بر دوش حاکمیت است.

وی با طرح این سؤال که آیا در وضعیت کنونی وقف ضرورت دارد؟ افزود: به هر میزانی که در تنگناهای اقتصادی قرار بگیریم وقف و ایثارها توسط آحاد جامعه اولویت بیشتری پیدا می‌کند.

مردم با «وقف» می‌توانند تحریم اقتصادی را از بین ببرند

 عضو هیات علمی دانشگاه پیام نور همدان با اشاره به اینکه وقف ایثار ماندگار است و به هر میزانی جامعه در فشار باشد طبیعتاً ایثار بیشتر خودنمایی می‌کند، گفت: هر آنچه جامعه از نظر اقتصادی در تنگنا باشد باید بیشتر به ایثار و وقف پرداخت.

وی بیان کرد: اگر به جایی برسیم که فرزندان در مدارس به جای اینکه صرفاً برای خود قلک داشته باشند و پس‌انداز کنند، مردم نیز صرفاً برای خود و آینده خود پس‌انداز کنند نگاه اجتماعی‌تر و کلان‌تری داشته باشند این گونه قدم برمی‌دارند که ما علاوه بر اینکه یک تومانی برای خود پس‌انداز می‌کنیم تومانی نیز هر ماه برای جامعه پس اندا‌ز می‌کنیم.

جوادی ادامه داد: اگر فردی ماهی ۱۰ هزار تومان کنار بگذارد تا پایان سال مبلغ قابل توجهی خواهد شد که می‌توان برای خرید یک تیرآهن یا آجر برای ساخت سقف مدرسه، بیمارستان، پل یا راه وقفی خرج کرد.

وی افزود: امیدواریم در نبرد اقتصادی، مردم با آداب و آیین زیبای اسلامی «وقف» بتوانند تحریم اقتصادی را از بین ببرند.

 

آخرین مطالب